Media: Hier aan het water komen ze...

Hier aan het water komen ze tot rust

Door HARRY VAN DER PLOEG

Zes jaar lang heeft Arnhem gezocht naar een plek om de zwaarste drugsverslaafden van de stad op te vangen. Sinds zaterdag ligt aan de Rijnkade een Ark van Noach klaar voor de opgejaagden die niemand in zijn buurt wil.

Slagregens en wind geselen de kade bij de John Frostbrug in Arnhem. Het is zaterdagmiddag even na drieën. Wethouder Verslavingszorg Jantien Vlam staat met een paar ambtenaren op de kade. Na verloop van tijd oogt iedereen als een verzopen kat. Het groepje groeit wat aan, met meer ambtenaren en politie: allemaal mensen die professioneel iets te maken hebben met een van de meest besproken uitzichtloze problemen van de grote stad: de overlast van drugsverslaafden.

In de verte loodst een slepertje een 77 meter lange boot de Rijn op, richting Arnhem. Een grote witte bak met veel ramen. Een roestbak leek het een paar maanden geleden nog bij Scheepswerf Grave op de Maas, hoekig en lomp. Het onderstel was bedoeld als basis voor een catamaran-passagiersschip, maar de opdrachtgever ging failliet en de gemeente Arnhem sloeg haar slag. Goedkoop bleek het niet: 6,7 miljoen euro telt de gemeente er (inclusief de verbouwing) voor neer.

Vlam hoopt dat met de komst van de boot eindelijk een einde komt aan de stoelendans rond de juiste plek voor de drugsverslaafden. Want een stoelendans was het. Drie wethouders heeft het probleem al versleten: eerst Hein Bloemen, daarna Rob Gast, nu Jantien Vlam. Bloemen sprak in 1999 nog over een boerderij in het buitengebied, uit het zicht van de goegemeente.

Hij dacht zelfs even aan een boerderij in een van de omringende gemeenten omdat verslaafden uit de wijde regio komen en geen exclusief Arnhemse verdienste zijn. Daar zat niemand er op te wachten, later kwam daar het argument nog bij dat verslaafden zich niet naar een dorp of een buitenwijk laten lokken. ’De opvang moet dicht bij de plek zijn waar ze hun inkomen verwerven’, luidde een frase in een gemeentelijke nota, die veel stof deed opwaaien. Woedend reageerden bewoners van de Arnhemse binnenstad toen ze er in 2002 lucht van kregen dat de gemeente een plek voor een verslaafdenhonk zocht in het centrum. Een enorme mensenmassa overspoelde het gemeentehuis. De avond begon op een filmscenario te lijken toen agenten even naar buiten moesten rennen toen een verslaafde ervandoor bleek te zijn gegaan met de fiets van een van de actievoerders.

"Hier aan het water komen ze straks tot rust", mijmert Tonnie van den Herik, de vrouw die de mannen en vrouwen met hun ingevallen gezichten al jaren geregeld van eten en drinken voorziet. "Dat kun je merken, ik ga ’s zomers wel eens met die jongens vissen."

De enorme bak die deze ’hengelaars’ eindelijk een vaste stek in de Arnhemse samenleving moet geven, vaart het verregende gezelschap in eerste instantie voorbij. De loods manoeuvreert het gevaarte ter hoogte van de Nelson Mandelabrug dwars over de Rijn heen. Daarna schuift het terug richting de John Frostbrug, naar de kade voor de verlaten melkfabriek van Friesche Vlag. "Voor vijf jaar mag de boot hier liggen, daarna gaat hij naar de Malburgerhaven verderop", vertelt Vlam. Beleidsambtenaar verslavingszorg Marius Schoormans schetst hoe de boot er uit zal komen te zien. "De eerste etage is voor de nachtopvang. Op de tweede etage, die straks via een steiger bereikbaar is, komt de methadonpost, met kamers voor de artsen en een therapieruimte." De derde verdieping wordt later naar Arnhem gevaren en komt er nog bovenop. "Daar komen de ruimtes voor het personeel en voor de recreatie: een biljarttafel en een terras buiten."

"Je zou bijna gaan gebruiken", grinnikt Van den Herik. De boot oogt een beetje als een cruiseschip, maar dat is nodig, zegt ze. Alles moet worden gedaan om de zwaarste gevallen binnen te houden. "We hopen dat ze zich hier thuis gaan voelen", zegt Schoormans. Strenge controle en bewakingscamera’s moeten overlast in de omgeving voorkomen. "Je moet hier geen dealers voor de deur hebben", zegt Schoormans.

De nachtopvang is bestemd voor zo’n 35 ernstig verslaafden, in de dagopvang kunnen er zo’n zeventig terecht. "We kunnen aan zo’n honderd mensen iedere dag methadon verstrekken." Eind april moet het klaar zijn. Schoormans: "Ik vind dat je als beschaafde samenleving een goede zorgopvang voor deze zieke mensen moet hebben."

Bron: Gelderlander 02-02-2004